Obuwie robocze należy się pracownikom wszędzie tam, gdzie może dojść do urazu ciała lub chociażby zabrudzenia lub uszkodzenia własnej odzieży. Co jednak zrobić w sytuacji, kiedy odzież robocza uległa zużyciu? Jaka jest częstotliwość wymiany butów roboczych?
Kiedy pracodawca musi dostarczyć pracownikom odzież roboczą?
Zgodnie z przepisami kodeksu pracy, pracodawca jest obowiązany dostarczyć pracownikowi nieodpłatnie odzież i obuwie robocze spełniające wymagania określone w Polskich Normach, jeżeli:
- odzież własna pracownika może ulec zniszczeniu lub znacznemu zabrudzeniu,
- wymagają tego względy technologiczne, sanitarne lub bezpieczeństwa i higieny pracy.
Nie ma jednak uniwersalnej listy stanowisk, na których stosowanie odzieży i obuwia roboczego jest niezbędne. To na pracodawcy ciąży obowiązek zidentyfikowania czynników ryzyka w zakładzie pracy i podjęcia decyzji, komu należy zapewnić odzież roboczą i jakie wymagania ma ona spełniać.
Jaki jest okres używalności odzieży roboczej?
Czas, na jaki przysługuje odzież robocza, powinien być określony indywidualnie w danej firmie. Takich ustaleń dokonuje się w regulaminie pracy, a jeżeli przedsiębiorca nie jest zobowiązany do jego wprowadzenia, w regulaminie wewnętrznym. W praktyce często zależy to od indywidualnych ustaleń pomiędzy pracodawcą a pracownikami lub ich przedstawicielami, jeżeli tacy występują w zakładzie pracy.
Kodeks pracy pozostawia w tym zakresie pełną dowolność, ale warto uwzględnić intensywność wykonywanej pracy, jej specyfikę, a także wygodę i bezpieczeństwo pracowników. W zależności od rodzaju prowadzonej działalności częstotliwość wymiany obuwia roboczego będzie wyglądała nieco inaczej. W zakładzie blacharskim lub hucie wymiana może następować co kwartał, podczas gdy w sieci sklepów spożywczych wystarczy wymiana obuwia roboczego raz do roku.
Czy pracownik może wykorzystać własne buty robocze?
Przepisy prawa pracy przewidują możliwość wykorzystania do wykonywania obowiązków służbowych obuwia będącego własnością pracownika. Aby było to jednak możliwe, ubranie robocze musi spełniać wymagania BHP, a pracodawca i pracodawca muszą wyrazić zgodę na taką zamianę. Niezależnie od tych ustaleń pracodawca ma obowiązek dostarczyć środki ochrony osobistej dla osób pracujących na stanowiskach związanych z bezpośrednią obsługą maszyn i innych urządzeń technicznych, a także w pracach powodujących intensywne brudzenie lub skażenie odzieży i obuwia roboczego środkami chemicznymi lub promieniotwórczymi albo materiałami biologicznie zakaźnymi.
Dodatkowo trzeba pamiętać, że pracodawca ma obowiązek zapewnić, aby odzież robocza była utrzymywana w dobrym stanie. Oznacza to konieczność jej:
- prania,
- konserwacji,
- naprawy,
- odpylania,
- odkażania.
Tych wydatków nie można przerzucić na pracownika. Jeżeli przedsiębiorca nie może zapewnić prania, czynności te wykonuje pracownik. Pracodawca zobowiązany jest jednak wypłacić mu ekwiwalent pieniężny w wysokości poniesionych wydatków. Jeżeli zaś pracownik korzysta z własnej odzieży lub obuwia, pracodawca wypłaca mu ekwiwalent w wysokości aktualnej ceny zakupu danego produktu.
Czyją własność stanowi odzież i obuwie robocze?
Choć pracownikowi przysługuje ubranie robocze, stanowi ono własność pracodawcy. Oznacza to, że ma on prawo żądać jego zwrotu po ustaniu stosunku pracy. Pracownik zasadniczo nie odpowiada za uszkodzenie lub zagubienie odzieży roboczej, chyba że doszło do tego z jego winy albo też przyjął on odpowiedzialność za powierzone mienie. Obowiązują więc tutaj standardowe zasady odpowiedzialności materialnej z kodeksu pracy.
Profesjonalna odzież ochronna. Wybierz współpracę z firmą Specto
Potrzebujesz profesjonalnej odzieży lub obuwia roboczego dla swoich pracowników? Sprawdź ofertę sklepu Specto! Znajdziesz w niej wysokiej jakości buty do pracy. Wybieraj między półbutami, trzewikami, gumowcami i sandałami oraz całą gamą akcesoriów dodatkowych, jak wkładki ocieplające, skarpety sznurowadła, czy impregnaty. Dopasuj ochronę do specyfiki branży oraz warunków pracy!